Proxmox czy VMware? Co wybrać dla firmy?

Co się stało z VMware — historia przejęcia przez Broadcom

W listopadzie 2023 roku Broadcom sfinalizował przejęcie VMware za 69 miliardów dolarów. Efekty tej transakcji odczuli administratorzy niemal natychmiast: Broadcom wycofał bezpłatną wersję ESXi, zakończył sprzedaż licencji wieczystych i przeszedł na model subskrypcyjny oparty na rdzeniach (per-core). Pakiety, które wcześniej można było kupić pojedynczo (vSphere, vSAN, NSX), zostały scalone w drogie bundle — VMware Cloud Foundation i VMware vSphere Foundation.

Dla małych i średnich firm oznacza to skok kosztów licencji rzędu 3–10x w stosunku do poprzednich umów. Wiele firm, które odnowiły umowy ELA (Enterprise License Agreement) przed przejęciem, dostało oferty odnowienia po cenach, które przekraczają ich roczny budżet IT. Broadcom koncentruje się na dużych korporacjach — mniejsze firmy po prostu nie są priorytetem handlowym.

Proxmox VE — co to jest i jak działa

Proxmox Virtual Environment to open source'owy hypervisor bazujący na Debianie. Silnik wirtualizacji to KVM (Kernel-based Virtual Machine) dla pełnej wirtualizacji maszyn, plus LXC (Linux Containers) dla kontenerów systemowych. Zarządzanie odbywa się przez przeglądarkę (panel webowy) lub API REST — brak wymogu osobnej konsoli zarządzającej jak vCenter.

Proxmox obsługuje klastrowanie bez dodatkowych licencji: można połączyć węzły w klaster, skonfigurować HA (High Availability) z automatycznym failoverem VM, używać live migration bez shared storage (jeśli VM jest na lokalnym dysku, migracja wymaga transferu danych, ale działa). Opcjonalnie można zintegrować Ceph jako rozproszone storage — wtedy live migration bez transferu blokowego działa tak samo jak w środowisku VMware z vSAN.

Proxmox Backup Server (PBS) to osobny komponent do backupu — obsługuje deduplikację i szyfrowanie. Backup działa z poziomem zbliżonym do agentowych rozwiązań VMware, przy czym koszt PBS wynosi zero — jest open source.

Porównanie funkcji istotnych w praktyce

Live migration w Proxmox działa bez dodatkowych licencji — wystarczy klaster i shared storage (NFS, iSCSI, Ceph, GlusterFS). VMware wymaga licencji vMotion, która wchodzi dopiero od wyższych edycji. HA w Proxmox konfiguruje się w panelu webowym: wybierasz VM, ustawiasz grupę HA, definiujesz politykę (restart, migrate). W VMware to vSphere HA — bardziej rozbudowane, ale też droższe w utrzymaniu.

Snapshoty w Proxmox działają na poziomie QEMU (dla KVM) i LXC. Przywracanie jest szybkie. Nie ma odpowiednika VMware Storage vMotion (migracja storage bez przerwy), ale można to obejść ręcznie. API Proxmoxa jest REST-owe, dobrze udokumentowane i używane przez narzędzia jak Terraform (provider proxmox), Ansible i Packer — ecosystem jest dojrzały.

Sieć w Proxmox to standardowe Linux bridging, OVS (Open vSwitch) lub SDN (Software Defined Networking od Proxmox 7.x). Nie ma odpowiednika NSX, ale dla większości środowisk nie jest to potrzebne. Jeśli potrzebujesz mikrosegmentacji i zaawansowanego routingu, NSX i tak wymaga osobnej, kosztownej licencji.

Migracja z VMware do Proxmox

Proxmox posiada wbudowane narzędzie qm importovf do importu maszyn wirtualnych z formatu OVF/OVA. Eksport VM z ESXi do OVA działa bez problemów, import do Proxmox trwa tyle, ile transfer danych. Dla dużych środowisk (100+ VM) lepiej użyć skryptów — dostępne są gotowe projekty na GitHubie (np. v2v-helper) lub można użyć virt-v2v z pakietu libguestfs.

Co jest proste: migracja maszyn z systemami Linux, migracja VM z dyskami VMDK (konwertowanych do raw lub qcow2), przeniesienie konfiguracji sieci. Co wymaga pracy: VM z Windows i zainstalowanymi VMware Tools wymagają odinstalowania Tools przed lub po migracji i instalacji sterowników VirtIO. Maszyny z licencjami OEM powiązanymi z hardware'em VMware mogą wymagać reaktywacji.

Kiedy VMware nadal ma sens

Jeśli masz aktywną umowę ELA z VMware, dobrze wycenioną na kilka lat — nie ruszaj się. Migracja kosztuje czas inżynierów i niesie ryzyko. Przelicz ROI: koszt migracji kontra oszczędności na licencjach. Przy umowach na 2–3 lata często wychodzi, że lepiej poczekać i zaplanować migrację na czas naturalnego odnowienia.

VMware ma sens tam, gdzie istnieją specyficzne integracje: NetApp ONTAP z VAAI, Pure Storage z vVols, VMware Horizon (VDI), lub gdzie organizacja wymaga certyfikowanego wsparcia producenta hardware'u (Dell, HPE, Lenovo certyfikują swoje serwery pod VMware — dla Proxmox certyfikacji formalnych brak, ale sprzęt działa, bo to standardowy Linux).

Duże korporacje z rozbudowanymi procesami compliance i wymaganiami audytowymi mogą preferować VMware z racji dojrzałości ekosystemu partnerów wsparcia. Proxmox Server Solutions oferuje komercyjne wsparcie, ale liczba certyfikowanych partnerów jest nieporównywalnie mniejsza.

Wsparcie i dokumentacja Proxmox

Dokumentacja Proxmox jest dobra — obszerna wiki, obszerne manuały w PDF, changelog dla każdej wersji. Forum Proxmox jest aktywne i odpowiedzi na typowe problemy znajdziesz szybko. Społeczność jest techniczna — nie dostaniesz odpowiedzi od sprzedawcy, tylko od innych inżynierów.

Płatne wsparcie oferuje Proxmox Server Solutions GmbH (firma stojąca za projektem). Subskrypcje zaczynają się od Basic (dostęp do enterprise repo z aktualizacjami, bez SLA wsparcia) przez Standard do Premium z gwarantowanym czasem odpowiedzi. Subskrypcja na węzeł to koszt rzędu 100–500 EUR rocznie zależnie od poziomu — wielokrotnie mniej niż VMware per-core.

Co obserwujemy u klientów migrujących do Proxmox

Najczęściej trafiają do nas środowiska z 10–80 maszynami wirtualnymi, które dotychczas chodziły na ESXi Free lub na licencjach VMware Essentials/Essentials Plus — produktach, które Broadcom wycofał lub drastycznie zmienił cenowo. Migracja do Proxmox dla takiego środowiska zajmuje typowo 2–5 dni roboczych inżyniera, wliczając testy.

Po roku od migracji firmy raportują przede wszystkim: brak kosztów licencji (lub kilkaset euro rocznie za subskrypcję PBS/PVE), działający backup z deduplikacją, i klaster HA skonfigurowany tam, gdzie wcześniej nie było na niego budżetu. Proxmox nie jest prostszy od VMware — wymaga rozumienia Linuxa, sieci i storage. Ale jest tańszy i mniej zależny od decyzji jednego dostawcy.